World Heritage Traveller

Het is nog een hele expeditie om met het openbaar vervoer in Gent te komen. Eerst in de vroege ochtend op de fiets naar het station, dan de trein van 7.11 naar Rotterdam, dan de Eurostar naar Antwerpen en tenslotte nog een uur in een “Intercity” die wel erg vaak stopt naar Gent Sint-Pieters.

Ik moet er op tijd zijn want ik heb voor 11 uur een rondleiding geboekt door De Vooruit. Het blijkt dat de prachtige facade momenteel volledig in de steigers staat. Ook kan ik nergens de ingang vinden waar we ons zouden moeten melden voor de tour. Ik loop er eerst maar een rondje omheen en zie zo dat de achterkant ook prachtig gelegen is aan de Schelde.

Achter zitten ook alle deuren op slot, dus ik meld me weer aan de voorkant. Hier hebben zich inmiddels buiten meer mensen verzameld, en de gids is er ook. Het kost ook hem nog wat tijd binnen iemand wakker te maken om de sleutel te verkrijgen. Maar uiteindelijk kunnen we als groep van 16 op pad.

De Vooruit werd in 1913 ter ere van de Wereldtentoonstelling in Gent gebouwd door de socialistische arbeiderscoöperatie. Sindsdien heeft het vele levens gehad, het is nu een populair zalencentrum. We starten de rondleiding in het café, het enige onderdeel dat sinds de oprichting haar oorspronkelijke functie heeft behouden.

Omdat ze de voorkant van het gebouw aan het restaureren zijn (het wordt o.a. meer rolstoelvriendelijk gemaakt), bezoeken we alleen de ruimtes in de achterste helft van het gebouw. Ze strekken zich uit over kelders en meerdere verdiepingen, via oneindige aantallen gangetjes en deuren.

De Concertzaal ligt op de begane grond aan de achterkant – vroeger ging men er naar binnen via de ingang aan de Schelde. Nu is het vooral een kale ruimte met alleen maar staanplaatsen waar rockbands optreden. Hier en daar zie je nog wat Art Nouveau-elementen, de oorspronkelijke bouwstijl.

De tour heet “Backstage” en gaat in op de historie van het gebouw en geeft een kijkje achter de schermen van het reilen en zeilen van een zalencentrum. Zo zien we enorme containers met bier, een modern luchtverversingssysteem en de sobere kleedkamer voor de artiesten.

De Theaterzaal ligt boven. Hier zijn nog de meeste oorspronkelijke elementen te vinden, zoals de leuze “Kunst Veredelt” boven het podium en vooral het prachtige glas-in-lood plafond. We klimmen nog een boel trappen op zodat we uiteindelijk boven het glas uitkomen (het licht dat er doorschijnt is geen natuurlijk licht).

Na anderhalf uur staan we weer buiten. Ik ga om de hoek lunchen bij Aywa, een Libanees restaurant.

Dan loop ik door naar het oude centrum van Gent, nog zo’n 20 minuten verder. Hier ligt aan de Vrijdagmarkt ‘Ons Huis’ – dit is net als de Vooruit een overblijfsel van de arbeidersbeweging. Het is nog steeds in gebruik door de vakbond.

Het is druk in de straten van de binnenstad, er loopt zelfs een Hare Krishna-optocht door de straten (hoe lang is het geleden dat ik dat nog ergens heb gezien?). Het regent ook zachtjes, dus ik zoek een alternatieve besteding van de rest van de middag. Die vind ik in het Museum voor Schone Kunsten. Hiervoor moet je eerst weer een heel eind teruglopen richting het station.

In het museum is het droog, warm en rustig. Blikvanger op het moment is een tentoonstelling van het werk van Erich Heckel. Deze Duitse kunstenaar, die deel uit maakte van de groep Die Brücke, verbleef tijdens de Eerste Wereldoorlog in Vlaanderen. Hij werkte er als ziekenbroeder voor het Duitse leger, maar had schijnbaar nog voldoende vrije tijd om door zijn nieuwe omgeving geïnspireerde gravures en schilderijen te maken.

Ik vond het een mooie tentoonstelling, ondanks dat het expressionisme mij meestal niet zo boeit. Ook de vaste collectie van het MSK is de moeite waard – ze hebben er vooral veel vroeg Vlaams werk, alles op een rustige en overzichtelijke manier gepresenteerd.