Formentera

Ik ‘moest’ naar Ibiza om een werelderfgoedvinkje te halen. Bij nadere bestudering van de bezienswaardigheden dacht ik daar in één dag wel klaar te zijn. Maar wat te doen met die andere dag van mijn weekendje Balearen? Gelukkig ligt er op een half uur varen van Ibiza-stad een meer ongerept eiland: Formentera. Daar zijn 32 fiets- en wandelpaden uitgezet, prima voor een actieve dag in de buitenlucht.

Zelfs in het laagseizoen gaan er de hele dag veerboten naar Formentera. Niet minder dan 4 maatschappijen doen dezelfde route, daarvan 2 met grote en snelle schepen. Ik kies voor de Balearia. Er zijn bij het vertrek om 9 uur niet veel passagiers: een stuk of 20, inclusief een paar fietsers. Ik ben de enige die buiten op het dek gaat zitten. Met een fleece vest aan gaat dat nog prima. Ibiza-stad, en dan vooral de oude stad op de heuvel, biedt een mooi vergezicht.

Op Formentera start ik direct met mijn wandeling. Vooraf had ik uitgezocht dat ik door de routes 1, 19 en 2 te combineren een mooi rondje vanaf de haven kon maken. De route is dan 14 kilometer. Hij gaat om de oude zoutziederij heen, de oorspronkelijke bron van inkomsten van Formentera.

De wandeling begint lekker vlak. Gelukkig is ook de zon gaan schijnen, en bij een temperatuur van zo’n 12 – 14 graden is het prima wandelweer. Ik kom wat joggers en mountainbikers tegen, maar geen andere wandelaars of toeristen.

De route staat aangegeven, maar een beetje eigen richtingsgevoel is ook wel nodig. Er zijn veel zijpaden, maar die gaan allemaal naar strandjes. In de zomermaanden is het hier vast heel druk. Je ziet ook veel strandtenten die voor het seizoen gesloten zijn.

Ik loop route 1 helemaal door naar het noordelijkste puntje van het eiland. Dit deel is ook onderdeel van het werelderfgoed van Ibiza: hier komen grote zeegrasvelden voor, de meest uitgebreide van het Middellandse zeegebied. Vooraf had ik er foto’s van gezien: het zijn platte, groene slierten. Op het strand zie ik plekken met bruine slierten – ik neem aan dat dat de weggespoelde dode exemplaren zijn.

Er in de buurt liggen harige balletjes. Ze lijken een beetje op kiwi’s. Dit zijn ook afgestorven bladen van het zeegras.

De lus terug naar de zoutmeren gaat eerst door een heide- en struikachtig gebied, misschien wel het mooiste deel van de wandeling. De meest voorkomende plant hier is de jeneverbes.

De afslag naar wandelroute 19 betekent afscheid van de fietsers. Dit pad loopt door de duinen en over het strand. Het heeft daarom de graad ‘moeilijk’ mee gekregen. Maar met 4,6 kilometer is dit ook nog prima te doen. Hij eindigt bij het plaatsje Es Pujols, waar ik gepland had te gaan lunchen. De hele hoofdstraat is echter uitgestorven en de drie restaurants stevig gesloten.

Ik loop dus maar direct door naar de eindbestemming: de haven van La Savina. Dit is wandelroute 2. Dit pad loopt langs het grote zoutmeer, favoriet bij nestelende vogels. Ook honderden flamingo’s overwinteren hier gewoontegetrouw. Ze zijn er meestal van oktober tot februari. Het is inmiddels eind februari en ik zie er nog maar 3.

Ik ontdek ook nog een stel eenden en een paar kleine zilverreigers aan de moerasachtige rand van het meer. Het is een mooie wandeling, maar ik ben inmiddels al 3,5 uur onderweg en ben blij terug bij de haven te zijn. Hier zijn gelukkig wel een paar restaurants open. Even later zit ik weer tevreden met een bord met vis voor mijn neus.

#654: Ibiza

Wat is het?
Ibiza, biodiversiteit en cultuur is een gemengd natuurlijk en cultureel erfgoed op de Balearische eilanden Ibiza en Formentera. Het bestaat uit een aantal elementen die maar weinig met elkaar te maken hebben. Zo is er het Ses Salines natuurpark met oude zoutbaden, nestelende vogels en het zeegras Posidonia. Daarnaast zijn er de overblijfselen van de Feniciërs en Puniërs, die in de 7de eeuw voor Christus de eerste nederzettingen op Ibiza stichtten. En dan is er nog de ommuurde bovenstad van Ibiza, Dalt Vila, met 16de eeuwse militaire architectuur.

Cijfer: 5,5 (Waarschijnlijk dachten ze door een aantal matige bezienswaardigheden bij elkaar te brengen wel een waardig werelderfgoed te creëren. Dat is niet gelukt.).

Toegang: Ik heb hier nergens entree hoeven te betalen. Dat was een mooie compensatie voor de prijzen in de restaurants op Ibiza, die zelfs die in Nederland ver te boven gaan.

Hoeveel tijd: In een paar uur heb je het allemaal wel gezien.

Opvallend: Op mijn eerste dag bezocht ik al het natuurlijke deel van dit werelderfgoed: de zoutmeren en kuststrook van het buureiland Formentera. Het is een erg geschikt gebied om te wandelen of te fietsen.

De volgende dag, een zondag, is Ibiza-stad het doel. Ik bracht hier ook de nacht door. Slechts 3 straten verwijderd van mijn hotel ligt het museum Puig des Molins. Hier is een Fenicische c.q. Punische begraafplaats opgegraven. Er naast hebben ze een modern museum gebouwd waar de vondsten in 5 zalen worden tentoongesteld.

Het Spaanse eiland Ibiza werd in de Oudheid zowel door de Feniciërs (van de Libanese kust) als de Puniërs (uit Carthago, nu Libië) bezocht. De Feniciërs stichtten zelfs de eerste stad hier in 654 voor Christus. Ze bouwden ondergrondse graftombes voor hun doden. In de graven zijn veel voorwerpen uit het Midden-Oosten en Noord-Afrika gevonden, zoals Egyptische beeldjes en bustes van Punische goden. Opvallend onder de vondsten zijn ook de beschilderde struisvogeleieren.

Op het buitenterrein van het museum zie je nog de gaten in de grond en in de rotsen waar graven zijn gevonden. In één ondergrondse grafkamer kun je naar binnen. De meeste graven waren net als deze gemeenschappelijk, en bevatten meerdere sarcofagen of urnen tegelijk. Ook hebben ze later veel van de muren tussen de graven doorbroken, zodat je nu (gebukt) onder de grond van graftombe naar graftombe kunt lopen.

Na uitgecheckt te hebben uit mijn hotel loop ik de heuvel op, naar de ‘bovenstad’ Dalt Vila. Deze is nog helemaal ommuurd en ziet er van een afstandje (zoals vanaf de veerboot naar Formentera) imposant uit. Ik hoop er ook wat te kunnen eten, maar op wat toeristen na zijn de straten uitgestorven. Het is een hele klim op mijn gewone schoenen en met de rugzak op.

Op het bovenste punt ligt de kathedraal. Daar verliest een non me geen seconde uit het oog (zijn het mijn blote armen of is het mijn felrode rugzak?). Ik keer dus maar weer snel op mijn schreden terug, en loop terug naar de haven van Ibiza-stad om op een terras in de zon wat te gaan eten.